Het moment waarop baby’s gaan doorslapen verschilt sterk per kind: de een haalt rond drie maanden al vijf tot zes uur achter elkaar, de ander wordt op dezelfde leeftijd nog om de twee à drie uur wakker. Hieronder lees je wat je per leeftijd kunt verwachten, hoe de slaapcyclus van een baby werkt en welke oorzaken het doorslapen in de weg zitten.
3 tot 6 maanden → de meeste baby’s slapen dan langer achter elkaar zonder dat ze ’s nachts gevoed hoeven te worden.
Rond 3 maanden → vaak vijf tot zes uur ononderbroken, maar om de twee à drie uur wakker worden is op die leeftijd net zo normaal.
Pasgeborenen → een baby van 1 maand hoort de nacht niet aan één stuk door te slapen en heeft ’s nachts nog een voeding nodig.
Wanneer slapen baby’s door? Wat je per leeftijd kunt verwachten
Op de vraag wanneer baby’s doorslapen bestaat geen eenduidig antwoord. Of een baby de nacht aan één stuk haalt, hangt af van de ontwikkelingsfase en van omgevingsfactoren. Rond drie maanden zie je meestal de eerste langere stukken nachtrust, al loopt dat per kind flink uiteen.
Tussen 6 en 12 maanden zijn baby’s klaar voor de overgang naar langere periodes ongestoorde slaap. Die overgang valt samen met een aantal ontwikkelingsmijlpalen: minder behoefte aan nachtvoedingen, beter zichzelf kunnen kalmeren omdat je kind minder afhankelijk is van prikkels zoals wiegen en lichaamswarmte, en een betere slaapkwaliteit dankzij diepere slaapfasen.
Doorslapen per leeftijd
| Leeftijd | Wat je qua doorslapen kunt verwachten |
|---|---|
| 0 tot 3 maanden | Nachtvoedingen horen erbij. Een pasgeborene heeft een klein maagje en kan niet genoeg in één keer eten om de nacht door te komen. |
| Rond 3 maanden | Vaak vijf tot zes uur ononderbroken nachtrust. Sommige baby’s halen acht uur, andere worden nog om de twee à drie uur wakker. |
| 3 tot 6 maanden | De meeste baby’s gaan langer achter elkaar slapen zonder dat ze ’s nachts gevoed hoeven te worden. |
| 6 tot 12 maanden | Klaar voor langere periodes ongestoorde slaap: minder nachtvoedingen, beter zelf kalmeren en diepere slaapfasen. |
Vanaf die laatste fase kun je met slaaptraining beginnen. Niet met de oude huil-methode waarbij een baby zichzelf in slaap huilt, maar met babygeleide slaaptraining: daarbij volg je de behoefte van jou en je kind om samen tot een gezond slaapritme te komen.
Zo werkt de slaapcyclus van een baby
De slaapcycli van baby’s zijn anders dan die van volwassenen, en dat verklaart een groot deel van het nachtelijke wakker worden. Eén slaapcyclus duurt 45 à 60 minuten. Die korte duur is de reden dat sommige baby’s ’s nachts elk uur wakker worden en overdag alleen dutjes van 45 minuten doen. Elke cyclus bestaat uit twee fases: de actieve slaap en de stille slaap.
Actieve slaap
Deze fase heet zo omdat baby’s er regelmatig in bewegen. Ze lachen, maken geluidjes en bewegen soms hun ogen, waardoor het lijkt alsof je kind wakker is. Stoor je hem niet, dan slaapt hij rustig verder. De slaap is in deze fase licht, dus geluid of andere prikkels uit de omgeving wekken je baby snel.
Omdat die geluidjes makkelijk te verwarren zijn met echt wakker worden, is meeluisteren via een babyfoon handiger dan telkens de kamer binnenlopen. Zo hoor je of het bij wat gemompel blijft.
Stille slaap
Halverwege de cyclus gaat je baby over in de stille slaap. Hierin beweegt hij nauwelijks meer en slaapt hij dieper, waardoor geluiden en prikkels hem minder snel wekken. Aan het eind van deze fase wordt je baby wakker, of hij begint een nieuwe cyclus en gaat weer over in actieve slaap.
Waarom baby’s ’s nachts wakker worden
Wakker worden is op zichzelf heel normaal en meestal zit er geen onderliggend probleem achter. Soms is er wel iets aan de hand, of raak je als ouder uitgeput van de gebroken nachten. Loop dan de mogelijke oorzaken langs, want bij elke oorzaak hoort een andere aanpak.
Oververmoeid of overprikkeld
Een baby die te veel indrukken heeft gekregen, moet die in zijn slaap verwerken en slaapt na een drukke dag onrustiger. Je voorkomt dat door genoeg dutjes in te plannen en nieuwe, spannende activiteiten af te wisselen met rustige, bekende bezigheden.
Honger
Is je baby oud genoeg om de nacht zonder eten door te komen, maar kalmeert hij alleen na een flesje melk? Kijk dan of hij overdag en vlak voor bedtijd genoeg binnenkrijgt. Baby’s die borstvoeding krijgen, vragen vaak langer om nachtvoedingen dan baby’s met flesvoeding. Kijk samen met je kind of jullie toe zijn aan het stoppen van de nachtvoeding: te vroeg stoppen met borstvoeding ’s nachts kan de melkproductie laten teruglopen.
Blijft de nachtvoeding voorlopig staan, dan scheelt een korte afstand veel. In co-sleepers die tegen het ouderbed aan staan ligt je kind vlak naast je op een eigen matras, zodat je ’s nachts niet het hele huis door hoeft.
Pijn en ongemak
Doorkomende tandjes of krampjes houden een baby ’s nachts wakker. Bij de drogist en via de huisarts zijn daar verschillende verlichtende middelen voor. Vermoed je een medische oorzaak, leg dat dan voor aan je arts.
Verlatingsangst
Rond de leeftijd van acht maanden krijgen veel baby’s last van verlatingsangst. Je helpt je kind door die fase heen door voor bedtijd extra tijd samen door te brengen en hem te troosten als hij ’s nachts wakker wordt. Zo leert hij dat zijn bedje een veilige plek is, ook als hij je niet kan zien.
Temperatuur
Het te koud of te warm hebben maakt doorslapen lastig. Controleer daarom regelmatig of de combinatie van kleding en slaapzak die je gekozen hebt nog comfortabel is.
Ontwikkeling
Grote stappen zoals leren kruipen, lopen en praten verwerkt je kind ’s nachts, en dat zie je terug in het slaappatroon. Geef jezelf en je baby de tijd om zo’n sprong te verwerken en een nieuwe routine te vinden.
Herken je je kind in meerdere oorzaken tegelijk, dan helpt het om de oorzaken achter slecht inslapen en nachtelijk wakker worden eerst op een rij te zetten voordat je iets aan de routine verandert.
Veilig slapen: wat er wel en niet in het bedje hoort
Alles wat je aan de nacht verandert, begint bij een veilige slaapplek. Leg je baby altijd op de rug te slapen, ook bij dutjes overdag. Houd het bedje het eerste jaar leeg: geen losse dekens, kussens, knuffels of randbeschermers. Een slaapzak in de juiste maat houdt je kind warm zonder dat er iets over het gezicht kan schuiven. Een kamertemperatuur rond de 16 tot 18 °C is prettig om in te slapen.
De ondergrond telt daarbij mee. Op stevige, vlakke babymatrassen zakt je kind niet weg en sluit het matras strak aan op de wanden van het bedje, zodat er geen kieren ontstaan.
Zes manieren om de nachten rustiger te maken
Zit er geen onderliggend probleem achter het wakker worden? Dan zijn dit de zes aanpassingen waarmee je begint.
1. Regelmaat en routine
Baby’s gedijen goed bij regelmaat. Een vast schema voor voedingen, dutjes en bedtijd geeft je kind een gevoel van veiligheid en voorspelbaarheid, en dat draagt bij aan een betere nachtrust.
Slaapt je kind een nacht ergens anders, dan blijft diezelfde volgorde het houvast. In opvouwbare reisbedjes ligt je baby op een vertrouwde, eigen slaapplek, ook als de kamer eromheen nieuw is.
2. Een donkere, rustige slaapkamer
De slaapomgeving heeft grote invloed op de kwaliteit van de slaap. Verduisterende gordijnen, gedempt licht en zo min mogelijk harde geluiden en prikkels helpen je kind in slaap te komen en te blijven.
3. Genoeg slaap overdag
Baby’s die overdag genoeg slaap krijgen, zijn ’s nachts vaak juist beter in staat om langer door te slapen. Houd een schema van regelmatige dutjes aan, zodat je kind niet oververmoeid aan de nacht begint.
4. Inbakeren
Wikkel je baby in een speciale inbakerdoek. Dat bootst het warme, veilige gevoel na van stevig vastgehouden worden en helpt veel baby’s daardoor beter slapen. Leg een ingebakerde baby altijd op de rug.
5. Vaste slaapassociaties
Een herkenbaar signaal vlak voor het slapengaan helpt je baby zich comfortabel en veilig te voelen. Denk aan hetzelfde liedje, dezelfde volgorde van handelingen of dezelfde inbakerdoek. Losse knuffels en dekentjes horen het eerste jaar niet in het bedje, dus kies een associatie die buiten het bed blijft.
6. Witte ruis
Witte ruis dempt omgevingsgeluiden en maakt er een rustige achtergrond van. Voor veel baby’s werkt dat kalmerend, zeker in huizen waar ’s avonds nog van alles te horen is.
Kan ik mijn baby van 1 maand de hele nacht door laten slapen?
Nee, dat wordt niet aanbevolen. De American Academy of Pediatrics adviseert om baby’s van deze leeftijd overdag om de drie à vier uur wakker te maken en ’s nachts één keer te voeden. Pasgeborenen hebben frequente voedingen nodig omdat hun maagjes klein zijn: ze kunnen niet genoeg in één keer eten om de hele nacht door te komen.
Een pasgeborene te lang laten slapen kan bovendien leiden tot uitdroging of een lage bloedsuikerspiegel. Houd de groei en de voeding van je baby daarom goed in de gaten; regelmatige voedingen zijn in deze fase noodzakelijk.
Elk slaappatroon is uniek
Valt jouw baby niet binnen de verwachte periodes, dan is dat op zichzelf geen reden tot zorg. Zorg vooral dat je zelf voldoende rust pakt. Twijfel je over de reden waarom je baby niet doorslaapt, maak je je zorgen of voel je je uitgeblust? Neem dan contact op met het consultatiebureau of je huisarts.
Bronnen: The Children’s Clinic, “Helping Baby Sleep Through the Night”; American Academy of Pediatrics (AAP).
Veelgestelde vragen
Hoe lang slapen baby’s van drie maanden meestal ononderbroken ’s nachts?
Baby’s van ongeveer drie maanden oud hebben periodes van ononderbroken nachtrust die vijf tot zes uur duren. Sommige baby’s halen op deze leeftijd zelfs acht uur, terwijl andere nog om de twee à drie uur wakker worden.
Wanneer kun je met slaaptraining beginnen?
Tussen 6 en 12 maanden zijn baby’s klaar voor langere periodes ongestoorde slaap, en dat is het moment om met slaaptraining te beginnen. Het gaat dan om babygeleide slaaptraining, niet om de oude methode waarbij een baby zichzelf in slaap huilt.
Wat zijn de voordelen van een vaste slaaproutine voor baby’s?
Een vaste routine geeft baby’s een gevoel van veiligheid en voorspelbaarheid, wat kan bijdragen aan een betere nachtrust. Een vast schema voor voedingen, dutjes en bedtijd helpt je kind makkelijker in slaap te vallen.
Hoe zie ik of mijn baby oververmoeid of overprikkeld is?
Een baby die te veel indrukken heeft gekregen, slaapt onrustiger en wordt na een drukke dag vaker wakker. Hij moet die indrukken namelijk in zijn slaap verwerken.
Wat moet ik doen als ik me zorgen maak over het slaappatroon van mijn baby?
Neem contact op met het consultatiebureau of je huisarts. Dat geldt ook als je twijfelt over de reden waarom je baby niet doorslaapt of als je zelf uitgeput raakt van de gebroken nachten.
Op zoek naar hulp bij het slaapritme?
Bekijk welke slaaptrainers we vergeleken en waarin ze van elkaar verschillen.
